Dịch Vụ Vận Chuyển Xuyên Biên Giới
Dịch Vụ Hậu Cần Logistics

Cross Docking là gì? 9 điều bạn cần biết về Cross-Docking

Nguyễn Viết Lộc
Cross Docking là gì? 9 điều bạn cần biết về Cross-Docking
Chia sẻ ngay:

Hiện nay, rất nhiều doanh nghiệp nhận thức được tầm quan trọng của phương pháp cross-docking trong hoạt động của chuỗi cung ứng. Không bởi vì chúng mang đến lợi thế về thời gian mà còn giúp tối ưu chi phí hiệu quả. Vậy Cross-docking là gì? Có những loại hình cross-docking nào thường được sử dụng? Hãy cùng EFEX tìm hiểu về chủ đề này qua bài viết dưới đây nhé!

mo-hinh-cross-docking-la-gi.jpg
Mô hình cross-docking là gì? Tầm quan trọng của nó trong chuỗi cung ứng hiện nay

Khái niệm Cross Docking là gì?

Cross-docking là một giải pháp tối ưu trong quản trị chuỗi cung ứng và vận chuyển hàng hoá. Hàng hoá sau khi nhận vào kho sẽ tiếp tục được chuyển đi mà không cần lưu kho. Đây được xem là phương pháp loại bỏ quá trình lưu kho hàng hoá trong chuỗi cung ứng. Giúp nâng cao hiệu quả và đơn giản hóa quá trình quản trị kho hàng. Đồng thời cũng giúp giảm thiểu chi phí và hạn chế rủi ro trong quá trình luân chuyển.

xu-huong-ung-dung-cross-docking.jpg
Xu hướng ứng dụng cross-docking trên toàn thế giới

Cross Docking và kho truyền thống khác nhau như thế nào?

Kho hàng truyền thống là kho trực tiếp lưu trữ, bảo quản một lượng hàng nhất định. Cho đến khi xuất hiện nhu cầu từ khách hàng, bộ phận quản lý kho sẽ đóng gói và vận chuyển hàng hóa theo đúng đơn đặt hàng đó. Sau đó, các doanh nghiệp sẽ tiếp tục bổ sung một lượng hàng mới vào kho. Chờ đợi sẵn sàng cho đến khi phát sinh đơn hàng mới và tiếp tục vòng luân chuyển mới.

cross-docking-va-kho-truyen-thong.jpg
Sự khác biệt giữa cross-docking và kho hàng truyền thống

Đối với những kho áp dụng phương pháp cross-docking lại khác. Hàng hoá khi đến kho sẽ không được lưu trữ tại đây mà ngay lập tức sẽ được vận chuyển đến người mua hàng. Bỏ qua khâu lưu kho, cross-docking góp phần đẩy nhanh vòng luân chuyển hàng hóa trong chuỗi cung ứng và rút ngắn lead-time. Từ đó giảm bớt một phần chi phí lưu kho và kiểm kê đáng kể.

Ưu, nhược điểm của kỹ thuật Cross Docking trong logistics

Ưu điểm của mô hình Cross Docking

Phương pháp cross-docking mang đến nhiều ưu điểm vượt trội trong việc quản trị chuỗi cung ứng hiện nay như:

  • Cross-docking trong nhiều trường hợp được xem là phương án tối thiểu chi phí tồn kho hàng hoá.
  • Bỏ qua khâu lưu kho, tốc độ luân chuyển hàng hoá sẽ nhanh chóng và đáp ứng kịp thời nhu cầu của khách hàng.
  • Cho phép các nhà quản trị quản lý hàng hóa linh động hơn, chủ động với những biến động về nhu cầu và thị trường.
  • Tối ưu được chi phí vận chuyển, đặc biệt là với doanh nghiệp nhỏ và các đơn vị bán lẻ.
  • Phương pháp cross-docking giúp lưu lượng hàng hóa được luân chuyển liên tục. Vì vậy sẽ hạn chế gánh nặng lên khâu kiểm kê, lưu trữ và quản lý hàng hóa trong kho.

Hạn chế của mô hình Cross Docking

Mặc dù cross-docking mang lại nhiều lợi ích, nhưng việc áp dụng mô hình này cũng đòi hỏi doanh nghiệp phải cân nhắc và khắc phục một số thách thức sau:

  • Phụ thuộc vào các nhà cung cấp (suppliers): Cross-docking phụ thuộc rất nhiều vào sự đồng bộ và chính xác của nguồn cung hàng hóa. Nếu có bất kỳ sự chậm trễ hoặc sai sót nào từ phía nhà cung cấp, điều này sẽ ảnh hưởng đáng kể đến tiến độ giao hàng của doanh nghiệp.
  • Yêu cầu quản lý và công nghệ cao: Quá trình cross-docking diễn ra nhanh chóng, do đó đòi hỏi doanh nghiệp phải có quy trình vận hành hiệu quả và được hỗ trợ bởi công nghệ tiên tiến. Nếu không, doanh nghiệp có thể gặp phải tình trạng mất thời gian do các trục trặc trong quá trình vận chuyển.
  • Chi phí đầu tư ban đầu lớn: Việc thiết lập cơ sở hạ tầng và quy trình cross-docking đòi hỏi doanh nghiệp phải bỏ ra một khoản đầu tư ban đầu không nhỏ. Tuy nhiên, các lợi ích về lâu dài sẽ bù đắp lại chi phí này.
  • Giới hạn về phương thức vận chuyển: Vì cross-docking chủ yếu sử dụng vận tải đường bộ, nên chi phí vận chuyển có thể cao hơn so với các phương thức khác. Đồng thời, việc cần có không gian rộng rãi bên ngoài để di chuyển hàng hóa cũng là một thách thức.

Để áp dụng thành công mô hình cross-docking, doanh nghiệp cần cân nhắc kỹ những thách thức trên và có chiến lược quản lý, công nghệ và hợp tác với đối tác phù hợp.

Các loại hình Cross Docking phổ biến

Nhìn chung, các loại hình cross-docking phổ biến hiện nay đều liên quan đến việc thu mua và vận chuyển hàng hoá.

  • Cross-docking cho nhà sản xuất (Manufacturing Cross Docking): Làm nhiệm vụ hỗ trợ và thu gom nguyên vật liệu đầu vào từ các nguồn cung khác nhau nhằm phục vụ cho hoạt động sản xuất.
  • Cross-docking cho nhà phân phối (Distributor Cross Docking): Hỗ trợ thu gom hàng hóa từ nhiều nhà cung cấp khác nhau sau đó xếp vào chung 1 pallet (1 pallet có thể gồm nhiều sản phẩm khác nhau). Sau đó, đơn vị vận chuyển sẽ trực tiếp giao nguyên pallet này đến tay người nhận.
cross-docking-trong-hoat-dong-phan-phoi.jpg
Cross-docking trong hoạt động của nhà phân phối
  • Cross-docking trong vận tải (Transportation Cross Docking): Là hình thức thu gom, kết hợp các lô hàng lẻ từ nhiều đơn vị vận tải khác nhau (hàng hoá ở dạng LCL). Sau đó áp dụng phương pháp cross-docking để mang đến hiệu quả lợi thế nhờ quy mô.
  • Cross-docking nhà bán lẻ (Retail Cross Docking): được áp dụng trong quá trình tiếp nhận nhiều loại hàng từ nhiều đơn vị khác nhau. Sau đó thực hiện hoạt động phân loại lên các xe tải để vận chuyển đến các nhà bán lẻ.
  • Cross-docking cơ hội (Opportunistic Cross Docking): mô hình này có thể áp dụng cho mọi kho hàng bất kỳ. Hoạt động chính là vận chuyển hàng hóa từ điểm này đến một điểm khác được chỉ định nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng sản phẩm đó.

Quy trình vận hành Cross-docking trong Logistics

Quy trình vận hành Cross-docking trong Logistics diễn ra qua 6 bước cơ bản sau:

  • Nhận hàng: Hàng hóa từ các nguồn khác nhau như nhà cung cấp, nhà sản xuất được chuyển đến trung tâm cross-docking (Cross-docking distribution Center).
  • Kiểm tra và phân loại: Tại đây, nhân viên kiểm tra chất lượng, đóng gói và chia nhỏ hàng hóa theo từng đơn hàng, địa điểm giao nhận.
  • Lập kế hoạch và sắp xếp: Dựa trên thông tin về địa điểm giao nhận, các nhân viên sắp xếp thứ tự sắp xếp hàng hóa lên các phương tiện vận chuyển.
  • Vận chuyển hàng hóa: Thời gian lưu kho cross-docking rất ngắn, hàng hóa được chuyển trực tiếp từ khu vực nhận về khu vực giao hàng.
  • Kiểm tra lại: Trước khi giao cho khách hàng, hàng hóa sẽ được kiểm tra và đóng gói lại để đảm bảo an toàn trong quá trình vận chuyển.
  • Giao hàng cuối cùng: Hàng hóa được vận chuyển đến điểm giao cho khách hàng hoặc đơn vị vận chuyển tiếp theo.

Mối quan hệ giữa Cross Docking và chuỗi cung ứng

Xét trên nhiều phương diện, cross-docking là một hoạt động kinh doanh tương đối phức tạp. Nó cần đến sự phối hợp hài hoà giữa nhà phân phối, đơn vị vận tải và khách hàng. Vì vậy mà mỗi bên tham gia phải góp một phần chi phí cũng như trở ngại cho hoạt động này.

cross-docking-trong-chuoi-cung-ung.jpg
Cross-docking là một phần quan trọng trong chuỗi cung ứng

Các nhà cung cấp tham gia vào hoạt động cross-docking có thể phải cung cấp hàng hoá với lượng nhỏ hơn, thường xuyên hơn để duy trì. Đồng thời phải hoàn tất hoạt động dán nhãn và mã vạch trước khi hàng hoá được vận chuyển. Mặt khác, khách hàng trong hoạt động cross-docking có thể đưa ra một vài yêu cầu liên quan đến đặt hàng. Đó cũng là điều kiện cho phép lead time giao hàng kéo dài hơn 1 ngày. Sự góp mặt của những yêu cầu trên sẽ làm gia tăng thêm chi phí trong chuỗi cung ứng.

Các mặt hàng nên sử dụng kỹ thuật cross docking

Để mô hình cross-docking hoạt động và mang lại hiệu quả tốt, các sản phẩm áp dụng cần phải đảm bảo một số yếu tố. Đó là đảm bảo về khối lượng hàng hóa đủ lớn và biến động thấp. Nếu không đạt đủ 2 tiêu chí trên, doanh nghiệp sẽ phải cân nhắc trước khi mạo hiểm sử dụng phương án này. Bởi chúng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến cung và cầu thị trường, từ đó tạo ra thế mất cân bằng.

  • Sản phẩm có yêu cầu về thời gian bảo quản, dễ hư hỏng và cần phải được vận chuyển đến điểm đích ngay.
  • Hàng hoá không yêu cầu phải được kiểm tra trong quá trình vận chuyển.
  • Các sản phẩm đã hoàn thiện, có gắn mã vạch, RFID và luôn trong trạng thái sẵn sàng đến tay người tiêu dùng cuối cùng.
  • Những mặt hàng quảng cáo và đã được tiêu thụ trên thị trường.
  • Những sản phẩm, hàng hoá bán lẻ đảm bảo chất lượng và số lượng ổn định. Có thể đáp ứng được nhu cầu của khách hàng trên thị trường.
  • Những đơn hàng đã được đặt và đóng gói trước từ phía nhà máy, đơn vị sản xuất. Chỉ cần vận chuyển đến tay người tiêu dùng cuối cùng.

Ví dụ áp dụng mô hình Cross-Docking thành công trên thế giới

Để hiểu rõ hơn, hãy cùng tìm tìm hiểu cách mà Walmart thành công khi tận dụng cross-docking trong vận hành hệ thống của mình. Walmart là một công ty đại chúng của Mỹ. Năm 2019 được Fortune 500 đánh giá, xếp hạng và công bố là một trong những công ty lớn nhất thế giới. Vậy Walmart đã tận dụng phương pháp cross-docking như thế nào để đạt được thành công vang dội trong lĩnh vực logistics?

Chiến thuật chủ chốt của Walmart chính là trở thành nhà bán lẻ với mức giá thấp nhất dựa vào lợi thế chi phí. Chính vì thế mà trong suốt 40 năm qua, Walmart tập trung vận hành và phát triển mô hình cross-docking của mình. Điều này đã giúp công ty tối ưu được chi phí hiệu quả. Trong đó bao gồm: Chi phí vận hành, chi phí xử lý, chi phí vận chuyển và đặc biệt là chi phí tồn kho. Đồng thời đây cũng chính là bàn đạp giúp Walmart tiếp cận được với nhiều khách hàng hơn.

vi-du-cross-docking-walmart.jpg
Mô hình cross-docking tạo nên sự thành công vang dội của Walmart

Đánh vào tâm ý khách hàng là quan tâm về giá cả, Walmart luôn duy trì mô hình cross-docking. Loại bỏ các chi phí không cần thiết và giảm thiểu tối đa các chi phí liên quan. Mặt khác, Walmart vẫn luôn duy trì và thúc đẩy sự hợp tác với các nhà cung cấp khác nhau để có thể nhập hàng số lượng lớn với mức phí ưu đãi. Nhờ vậy mà họ có thể cung cấp ra thị trường nhiều sản phẩm với mức giá cực kỳ cạnh tranh.

Tính đến nay, Walmart đã xây dựng và phát triển hơn 160 trung tâm phân phối trải dài khắp đất nước Mỹ. Nhờ vậy mà mức độ nhận diện thương hiệu ngày càng cao. Một yếu tố không kém phần quan trọng giúp mô hình cross-docking của Walmart thành công chính là công nghệ. Một số công nghệ hiện đại được áp dụng cùng lúc đó là EDI và CPFR. Đây là hệ thống giúp công ty tiếp cận và vận chuyển hàng hóa nhanh hơn, được áp dụng trên toàn bộ hệ thống bán hàng của Walmart.

Thực trạng Cross Docking tại Việt Nam (update 2024)

Thị trường Việt Nam đang chứng kiến những chuyển biến lớn, đặc biệt là trong ngành thương mại điện tử và logistics. Tuy nhiên, nhìn chung các doanh nghiệp tại Việt Nam chưa có cơ hội kết nối trên phạm vi toàn cầu. Chính vì thế mà hiện nay chưa có nhiều doanh nghiệp tại Việt Nam tự tổ chức và thực hiện giải pháp cross-docking. Chủ yếu là sử dụng dịch vụ cross-docking của bên dịch vụ thứ ba (3PL).

Các đơn vị 3PL sẽ thực hiện gom hàng tại những nhà máy, những điểm phân phối khác nhau và xuất hàng hóa đi nước ngoài. Tuy nhiên, các đơn vị 3PL đó cũng chỉ mới dừng lại ở việt hoạt động trong phạm vi nội địa. Chính vì vậy muốn xuất hàng đi nước ngoài thì 3PL thường đó vai trò là đại lý. Hoặc là đơn vị đảm nhiệm một phần nhỏ thực hiện công đoạn đó cho các doanh nghiệp nước ngoài.

xu-huong-cross-docking-viet-nam.jpg
Tích cực phát triển xu hướng cross-docking tại Việt Nam

Trong khi đó, có đến hơn 25 đơn vị logistics đa quốc gia đã và đang hoạt động trên thị trường Việt Nam. Và chiếm đến gần 80% thị phần trong ngành dịch vụ logistics Việt Nam. Chính vì vậy mà các 3PL khi thực hiện cross-docking chủ yếu được chọn từ những công ty dịch vụ có tiếng như: DHL, Maersk, OOCL logistics, APL Logistics, …

Các công ty logistics tại Việt Nam đều cung cấp dịch vụ vận chuyển và lưu trữ hàng hoá. Tuy nhiên, hệ thống kho của những doanh nghiệp ấy chủ yếu vẫn hoạt động theo phương thức truyền thống, chỉ dùng để lưu kho hàng hoá là chủ yếu. Vì vậy vẫn còn rất ít kho cross-docking tại Việt Nam.

>> Xem thêm: 

Lời kết

Cross-docking là một phương pháp quan trọng và hữu hiệu trong chuỗi cung ứng. Chúng mang lại rất nhiều lợi ích về cả chi phí lẫn thời gian, hai yếu tố được quan tâm hàng đầu trong vận tải hàng hoá. Hy vọng với những chia sẻ trên, EFEX đã giúp được bạn có thêm nhiều thông tin chính xác hơn về phương pháp cross-docking. Nếu bạn muốn mang lại nhiều lợi ích vượt trội trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thì hãy trải nghiệm dịch vụ fulfillment của EFEX ngay hôm nay nhé!

avatar
Nguyễn Viết LộcNguyễn Viết Lộc là chuyên viên Content tại EFEX. Dựa trên kinh nghiệm 2 năm trong ngành TMĐT, hậu cần và Logistics, Nguyễn Viết Lộc chia sẻ các bài viết hữu ích cho độc giả để biến hoạt động kinh doanh nhàm chán, khó khăn của doanh nghiệp SME tại Việt Nam trở nên thú vị, nhiều sắc màu và hiệu quả.